Altın fiyatlarında kısa vadede Fed siyasetleri, enflasyon ve jeopolitik gelişmelerin belirleyici olacağını tabir eden Öz, global deflasyonist baskıların hatta yeni bir krizin, bir müddet altın fiyatlarının düşmesine neden olabileceğini söyledi.

Altın piyasasında tarihi doruklar, kalıcı yükselişin mi yoksa süreksiz dalgalanmanın mı habercisi? Uzmanlar, global gelişmelerin seyrine dikkat çekiyor.

Ekonomist Erkan Öz, AA’da yayımlanan tahlilinde şu sözlere yer verdi:

2025, altın piyasası için fevkalade bir yıl oldu. Spot altın fiyatı, yıl içinde 4 bin 531 dolarlık tarihi tepelere ulaşarak yıllık yüzde 74’lük rekor yükseliş gösterdi.

Altın fiyatlarının 2025’teki yükselişinin esas nedenleri, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz indirimleri, doların zayıflaması, enflasyon beklentileri ve jeopolitik riskler oldu. Ayrıyeten, merkez bankalarının çeşitlendirme stratejileri ve yatırımcıların inançlı liman arayışı da bu yükselişte tesirliydi lakin altın fiyatlarının yükselmesinin ardında yatan ana nedenin Donald Trump’ın 2. kere iktidara gelmesi olduğunu söyleyebiliriz. Trump, ABD’nin global sistemdeki rolünü değiştiriyor. Artık ABD, dünyanın jandarması olmaktan vazgeçiyor. Trump, buna paralel olarak doların daima sınırsız biçimde basılan ve tüm dünyaya yayılan para ünitesi olması siyasetinde da değişim sinyalleri veriyor.

2025’TE KİMLER ALTINA YATIRIM YAPTI?

Medyada 2025’te en çok altın alımı yapan aktörlerin ortasında çoğunlukla merkez bankaları konuşuldu lakin aslında fiyatın rekor kırdığı bu yılda merkez bankalarının alımları düştü. 2025’te merkez bankaları, yıl boyunca net yaklaşık 900 ton altın satın aldı. (Q1-Q3 toplamı yaklaşık 634 ton; yıl sonu tahminiyle) Bu, 2024’teki rekor, 1.045 tonluk alıma nazaran daha düşük bir tempoydu. Burada Polonya, Çin, Türkiye ve Kazakistan üzere ülkeler değerli rol oynadı. Bu alımlar, de-dolarizasyon ve rezerv güvenliği stratejilerinin devamı niteliğindeydi. 2024’te alımlar, bin tonu aşarak üçüncü yıl üst üste rekor kırmıştı, 2025’te yapısal talep sürdü fakat alım suratı yavaşladı.

Asıl fiyatı yükselten ekstra talebin ise borsa yatırım fonlarının (ETF) yani bilhassa ABD’li kurumsal yatırımcılar tarafında geldiğini görüyoruz. Küresel altın ETF’leri yıl içinde rekor girişler gördü: Tam yıl iddiası olarak birinci yarıda yaklaşık 397 ton, Q3’te 222 ton olmak üzere yıl genelinde 800 tonu aşan inflow kaydedildi. Bu, bilhassa Batı yatırımcılarının (Kuzey Amerika ve Avrupa) güçlü iştirakiyle gerçekleşti ve ralliyi hızlandırdı. 2023’te ETF’lerden 244 ton çıkış olmuş, 2024’te ise ETF’ler nette neredeyse sıfır talep oluşturmuştu. 2025’te ise Trump’ın misyona gelmesi ile bilhassa kurumsal ABD’li yatırımcıların alım aracı olan altın ETF’lerinde talep patlaması yaşandı.

Bireysel yatırımcılar da faaldi. Külçe ve madeni para (coin) formunda talep, her çeyrek 300 tonun üzerinde kaldı: 2025’te toplam ferdi yatırım talebi Q1 325 ton, Q2 307 ton, Q3 316 ton olmak üzere yıl genelinde kestirimi olarak bin 200 ton civarında gerçekleşti. Bilhassa Asya’dan (Çin ve Hindistan) altına güçlü talep vardı lakin ferdî yatırım talebi de aslında olağandı. 2024’te bu ferdi yatırımlar, 2023’e emsal biçimde bin 186 ton düzeyinde sabit kalmıştı, 2025’te ise hafif artışla daha güçlü seyretti. Bu alımlar, merkez bankaları ve ETF’lerle birleşince fiyatları üst çekti.

ALTIN FİYATLARI, ÖNÜMÜZDEKİ SÜREÇTE NASIL SEYREDEBİLİR?

Trump’ın iktidara gelişi ve bilhassa kurumsal yatırımcılara ABD’nin altın varlıklarını önemseyeceği sinyalini vermiş olmasının fiyat artışlarındaki temel neden olduğunu söyleyebiliriz. Emsal bir sinyal türev, COMEX piyasasında ABD merkezli bankaların gümüşte aralık ayında tarihte birinci sefer nette “long”a yani fiyatların artacağı istikametinde duruma dönmesinde de tesirli olmuşa benziyor.

Altın fiyatlarındaki yükseliş, global iktisattaki risklere de işaret ediyor. ABD’nin dünya jandarmalığını bırakması, deglobalizasyon, jeopolitik boşluklar ve ticaret savaşları, bölgesel çatışmaları beraberinde getiriyor. ABD’nin doların global rezerv para rolünü yavaş yavaş terk edip altın, gümüş ve Bitcoin üzere üretimi sonlu nakdî varlıklara ehemmiyet vereceğini göstermesi, stagflasyon ve resesyon risklerini arttırıyor.

Bu durumda altın fiyatlarında yaşanan rekorlar, süreksiz değil yapısal bir değişimin habercisi lakin kısa vadede ne olur bilinmez. Önümüzdeki devirde Fed siyasetleri, jeopolitik gelişmeler (tarifeler, çatışmalar), enflasyon ve dolar hareketleri, altın fiyatlarında belirleyici olacak. Fed faiz indirimleri sürecinde merkez bankaları ve yatırımcı talebi devam ederse yükseliş sürebilir lakin yapısal yükseliş trendi devam ederken mümkün global deflasyonist baskılar hatta yeni bir kriz, bir müddet altın fiyatlarının da düşmesine neden olabilir.

Kaynak: Haber7